Antibioticaresistentie vormt wereldwijd een bedreiging voor de volks- en dierengezondheid. In antwoord hierop werden door AMCRA, de overheid en verschillende sectororganisaties tegen eind 2020 reductiedoelstellingen voor het gebruik van antibiotica bij dieren gedefinieerd met 2011 als referentiejaar.
Met de volgende cijfers illustreert AMCRA de doeltreffendheid van het gevolgde beleid.
Totaal gebruik
- Beoogde reductie voor eind 2020: -50%
- Evolutie 2017-2018: - 12,8%
- Gerealiseerde reductie sinds 2011: -35,4%
Deze reductie bestaat uit -13,2% voor de diergeneesmiddelen en -9,2% voor de gemedicineerde voormensgels, samen met een toename van +1,7% in de biomassa (het gebruik wordt vastgesteld in mg substantie/kg biomassa).
De grootste dalingen werden vastgesteld voor sulfonamiden-trimethoprim (-18,9%), tetracyclines (-13,4%), aminosiden (-12,4%) en macroliden (-11,5%). Het gebruik van fenicolen steeg (+6,1%), net als dit van tiamuline (+109,5%).
Voor colistine, door de WHO gerangschikt als een kritisch belangrijk antibioticum met de hoogste prioriteit voor de volksgezondheid, werd in 2018 een cumulatieve daling in gebruik van -4,1% t.o.v. 2017 (-64,4% t.o.v. 2012) vastgesteld. Het gebruik van zinkoxide, sinds 2013 als geneesmiddel voor de behandeling van speendiarree bij biggen toegelaten, daalde in 2018 met -21,3% t.o.v. 2017.
Kritisch belangrijke antibiotica*
- Beoogde reductie tegen eind 2020: -75%
- Evolutie 2017-2018: +34,4%
- Gerealiseerde reductie sinds 2011: -79,1%
* polymyxines (colistine), fluoroquinolones en 3de en 4de generatie cefalosporines
Gemedicineerde voeders
- Beoogde reductie voor eind 2017: -50%
- Evolutie 2017-2018: -9,2%
- Gerealiseerde reductie sinds 2011: -69,8%
Het rapport geeft voor het eerst ook diersoortspecifieke antibioticagebruiksgegevens die via Sanitel-Med verzameld worden op bedrijven met varkens, pluimvee (vleeskippen en leghennen) en vleeskalveren (K.B. van 02.07.2017 tot wijziging van het K.B. van 21.07.2016). Vooral bij vleeskalveren en gespeende biggen wordt een hoog gebruik vastgesteld met een grote variatie tussen de bedrijven. Individuele bedrijven met een hoog gebruik worden geïdentificeerd en aangespoord om maatregelen uit te werken voor een duurzame reductie van hun antibioticumgebruik.
AMCRA wijst er verder op dat de vastgestelde daling in het gebruik van de kritisch belangrijke antibiotica sinds 2011 samen gaat met een afname in het voorkomen van resistentie tegen deze antibiotica. Resistentie tegen antibiotica, die frequent worden gebruikt bij voedselproducerende dieren, blijft op hetzelfde niveau in vergelijking met 2011.
Tenslotte spoort AMCRA alle diersectoren aan om blijvende inspanningen te leveren om de volgende jaren in het belang van het welzijn en de gezondheid van dier en mens, een daling in resistentie te bereiken.